Zelensky miraton ligjin që dobëson organet antikorrupsion, shpërthejnë protestat në Ukrainë

Presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelensky, ka nënshkruar një projektligj kontrovers që, sipas kritikëve, dobëson ndjeshëm pavarësinë e institucioneve kyçe antikorrupsion në vend. Ky veprim ka ngjallur protesta të mëdha në Kiev dhe në disa qytete të tjera, si Lviv, Dnipro dhe Odesa, duke rikthyer tensionet politike në rrugët e Ukrainës.

Ligji i ri i jep kompetenca të zgjeruara Prokurorit të Përgjithshëm, Ruslan Kravchenko – një aleat i ngushtë i Zelensky-t – për të ushtruar kontroll të drejtpërdrejtë mbi Byrosë Kombëtare Kundër Korrupsionit (NABU) dhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar Kundër Korrupsionit (SAP). Kjo përfshin aftësinë për të riemëruar hetues dhe për të mbyllur hetime, gjë që ka shkaktuar alarm mes organizatave të shoqërisë civile dhe ndërkombëtarëve.

Në një fjalim drejtuar kombit, Zelensky e mbrojti vendimin, duke argumentuar se sistemi aktual është i korruptuar dhe i infiltruar nga ndikimi rus. “Këto struktura kanë nevojë për pastrim dhe ristrukturim. Nuk ka justifikim për dosje që qëndrojnë të pezulluara për vite me radhë”, tha ai, duke shtuar se prokurori i përgjithshëm do të garantojë “pashmangshmërinë e ndëshkimit”.

Megjithatë, shumë e shohin këtë veprim si kthim pas në rrugën drejt demokracisë. Protesta masive u zhvilluan në qendër të Kievit, ku qindra qytetarë u mblodhën për të kundërshtuar ligjin. “Ne zgjodhëm Evropën, jo autokracinë”, shkruhej në një nga pankartat, ndërsa një tjetër theksonte: “Babai im nuk vdiq për këtë.”

Kritikët e ligjit e quajnë atë një goditje të rëndë ndaj pavarësisë së sistemit të drejtësisë dhe ndaj reformave që kanë qenë thelbësore për aspiratat evropiane të Ukrainës. Kjo lëvizje, sipas tyre, bie ndesh me frymën e Revolucionit Euromaidan të vitit 2014, i cili solli largimin e presidentit pro-rus Viktor Janukoviç dhe fillimin e një rruge të vështirë por të vendosur drejt demokracisë dhe integrimit perëndimor.

Ndërkombëtarët kanë reaguar me shqetësim, duke kërkuar nga autoritetet ukrainase të ruajnë pavarësinë institucionale dhe të mos devijojnë nga angazhimet për luftën kundër korrupsionit – një nga kushtet kyçe për integrimin në Bashkimin Evropian.

Zhvillimet e fundit në Kiev po shihen si një moment kritik për të ardhmen politike të Ukrainës, në një kohë kur vendi vijon të përballet me agresionin rus dhe presionet e brendshme për reforma të thella.