Burka dhe nikabi në Evropë/ Ku lejohen dhe ku ndalohen?

Rregullat për mbajtjen e burkës, nikabit dhe mbulesave të tjera që fshehin fytyrën ndryshojnë ndjeshëm nga një shtet evropian në tjetrin. Ndërsa disa vende kanë vendosur ndalime të plota në hapësirat publike, të tjera aplikojnë vetëm kufizime në shkolla, institucione, transport apo ambiente të caktuara.

Portugalia është ndër vendet e fundit që ka ndërmarrë hapa për kufizimin e mbulesave të fytyrës, duke iu bashkuar një liste në rritje të shteteve evropiane që kanë vendosur rregulla për këtë çështje.

Franca

Franca ishte vendi i parë evropian që ndaloi mbulimin e plotë të fytyrës në hapësirat publike, në vitin 2011. Shkeljet mund të sjellin gjobë ose masa edukimi qytetar.

Belgjika

Edhe Belgjika vendosi ndalim në vitin 2011. Personat që shkelin rregullat mund të përballen me gjobë ose deri në shtatë ditë burg.

Bullgaria

Që prej vitit 2016, mbulesat që fshehin plotësisht fytyrën janë të ndaluara në hapësirat publike. Përdorimi i tyre lejohet në ambiente private dhe në vendet e adhurimit.

Austria

Austria ndalon mbulimin e plotë të fytyrës në bazë të ligjit të vitit 2017. Përveç burkës dhe nikabit, në vitin 2025 vendi miratoi edhe një ndalim për shaminë islame për vajzat nën 14 vjeç në shkolla.

Danimarka

Në vitin 2018, Danimarka vendosi ndalim të përgjithshëm për veshjet që fshehin fytyrën në hapësirat publike. Ndalimi përfshin edhe burkën dhe nikabin.

Holanda

Holanda nuk ka një ndalim të përgjithshëm. Që prej vitit 2019, mbulesat që fshehin fytyrën janë të kufizuara në ambiente të caktuara, përfshirë shkollat, spitalet dhe transportin publik.

Gjermania

Gjermania ka një qasje më të fragmentuar. Kufizime të pjesshme zbatohen në disa lande, veçanërisht në shkolla dhe në profesione apo situata ku identifikimi dhe komunikimi konsiderohen të domosdoshëm.

Luksemburgu

Luksemburgu ka kufizime për mbulimin e plotë të fytyrës në transportin publik, shkolla, spitale, ndërtesa gjyqësore dhe institucione të administratës publike të hapura për qytetarët.

Spanja

Spanja nuk ka një ndalim kombëtar për burkën apo nikabin. Çështja u lihet kryesisht institucioneve dhe autoriteteve lokale. Gjykatat kanë shqyrtuar raste individuale që lidhen me veshjet fetare.

Portugalia

Portugalia ka ndjekur një qasje më të kufizuar ndaj simboleve fetare, duke u dhënë institucioneve mundësinë të zbatojnë kode neutrale të veshjes, për sa kohë që ato zbatohen në mënyrë uniforme.

Italia

Italia nuk ka një ligj specifik që ndalon burkën apo nikabin për arsye fetare. Megjithatë, një ligj i vitit 1975 ndalon mbulimin e fytyrës në publik dhe është përdorur në raste të caktuara për kufizimin e nikabit dhe burkës.

Suedia

Suedia nuk ka ndalim kombëtar për mbulesat fetare. Burka dhe nikabi mbeten përgjithësisht të lejuara në jetën publike, megjithëse disa bashki kanë kërkuar kufizime në shkolla.

Greqia

Greqia ofron mbrojtje ligjore kundër diskriminimit për shkak të fesë, por në raste të caktuara institucionet mund të vendosin kufizime që lidhen me rregullat e veshjes, uniformat ose nevojat praktike.

Në këtë mënyrë, Evropa nuk ka një qëndrim të unifikuar për burkën dhe nikabin. Disa shtete kanë zgjedhur ndalimin e plotë të mbulimit të fytyrës në hapësirat publike, ndërsa të tjera kanë preferuar kufizime të pjesshme ose nuk kanë vendosur ndonjë ndalim kombëtar.

Debati vazhdon të përqendrohet te balanca mes sigurisë publike, identifikimit, integrimit dhe lirisë fetare e individuale.