Surpriza e pabesueshme, në luginën e Vjosës - Zbulohet "thesari" 1600-vjeçar me 6 mozaikët e rrallë

Mozaikët datojnë që nga shekulli i 4-të pas Krishtit dhe përfshijnë modele gjeometrike shumëngjyrëshe dhe figura njerëzore, ndërsa fragmente të pikturave murale u gjetën edhe në të njëjtin kompleks.

Arkeologët në jug të Shqipërisë kanë zbuluar gjashtë dysheme mozaiku të dekoruara në mënyrë të pasur në një kompleks arkitekturor të epokës romake, duke zbuluar prova të reja të një vendbanimi të rëndësishëm në luginën e lumit Vjosa në Shqipëri.

Zbulimi u bë në Qesarat, pranë Tepelenës, gjatë gërmimeve 2026, si pjesë e një programi të përbashkët arkeologjik shqiptaro-italian. Mozaikët datojnë që nga shekulli i 4-të pas Krishtit dhe përfshijnë modele gjeometrike shumëngjyrëshe dhe figura njerëzore, ndërsa fragmente të pikturave murale u gjetën gjithashtu në të njëjtin kompleks.

Hulumtimi koordinohet nga arkeologët Eduart Shehi dhe Sabina Veseli nga Instituti Arkeologjik i Shqipërisë, së bashku me Silvio Fioriello nga Universiteti i Barit Aldo Moro.

Një vendbanim i madh romak

Shumë vite kërkimesh tregojnë se Qesarat nuk ishte vetëm një rezidencë e vetme luksoze, por ndoshta një vendbanim më i madh me faza të njëpasnjëshme banimi gjatë periudhës romake dhe Antikitetit të Vonë.

Kërkimet e mëparshme kishin identifikuar ndërtesa me banjo, rezidenca luksoze, mozaikë dhe piktura murale. Sondazhet arkeologjike mbuluan afërsisht 70 hektarë, duke regjistruar dhjetëra pika me interes arkeologjik.

Mozaikët e rinj, së bashku me mbetjet arkitekturore dhe pikturat murale, janë dëshmi të forta të pasurisë dhe jetës kulturore të banorëve të zonës rreth 1,600 vjet më parë .

Një histori që shkon deri në parahistori

Rëndësia e zonës nuk kufizohet vetëm në epokën romake. Hulumtimet e mëparshme kanë zbuluar gjithashtu gjetje prehistorike, përfshirë më shumë se 1,100 objekte prej guri dhe qindra fragmente qeramike.

Gërmimet po vazhdojnë dhe arkeologët tani po përpiqen të përcaktojnë me saktësi më të madhe përdorimin e kompleksit dhe rolin që luajti Qesarat në jetën e luginës së Aoos gjatë periudhës romake.